چالشهای حقوقی نسخهنویسی و پرونده الکترونیک سلامت
تاریخ ارسال : 1405/03/07
چالشهای حقوقی نسخهنویسی و پرونده الکترونیک سلامت
تحول دیجیتال در سالهای اخیر، نظام سلامت را با تغییرات گستردهای در شیوه ارائه خدمات درمانی، مدیریت اطلاعات پزشکی و فرایندهای اجرایی مواجه ساخته است. در این میان، نسخهنویسی الکترونیک و پرونده الکترونیک سلامت، بهعنوان دو رکن اساسی سلامت هوشمند، نقش مهمی در افزایش سرعت ارائه خدمات، کاهش خطاهای انسانی، تسهیل دسترسی به سوابق درمانی و ارتقای کیفیت نظام درمان ایفا میکنند.
پرونده الکترونیک سلامت، مجموعهای نظاممند از اطلاعات پزشکی، دارویی و سوابق درمانی بیماران است که بهصورت دیجیتال ثبت، ذخیره و میان مراکز درمانی تبادل میشود. همچنین نسخهنویسی الکترونیک با هدف ساماندهی فرایند تجویز دارو، کاهش تخلفات و ایجاد شفافیت در خدمات درمانی، بهتدریج جایگزین شیوههای سنتی شده است.با وجود مزایای گسترده این سامانهها، توسعه و اجرای آنها با چالشهای حقوقی و اجرایی متعددی همراه بوده است.
چالشها میتوان به حفظ محرمانگی اطلاعات بیماران، امنیت دادههای سلامت، احتمال دسترسی غیرمجاز به اطلاعات پزشکی، ابهام در مسئولیت ناشی از خطاهای سامانهای، نبود رویههای واحد در اعتبار اسناد الکترونیکی و ضعف برخی زیرساختهای فنی و اجرایی اشاره کرد. همچنین در مواردی، ناهماهنگی میان سامانههای درمانی و کمبود آموزش تخصصی کاربران، موجب اختلال در فرایند ارائه خدمات و کاهش کارآمدی این سیستمها شده است.
سرعت توسعه فناوریهای سلامت در بسیاری موارد از فرایند قانونگذاری و تدوین مقررات تخصصی پیشی گرفته و همین موضوع، زمینه بروز خلأهای حقوقی و اختلاف در نحوه اجرا و تفسیر مقررات را فراهم کرده است.در راستای کاهش این چالشها، تدوین مقررات تخصصی در حوزه حفاظت از دادههای سلامت، تعیین دقیق حدود مسئولیت اشخاص و سامانههای دخیل، تقویت امنیت سایبری مراکز درمانی، ایجاد استانداردهای واحد تبادل اطلاعات، ارتقای زیرساختهای فنی و آموزش مستمر کاربران، از جمله راهکارهای مؤثر در توسعه نظام سلامت الکترونیک محسوب میشود.بر این اساس، بررسی ابعاد حقوقی نسخهنویسی و پرونده الکترونیک سلامت و ارائه راهکارهای اجرایی و تقنینی متناسب با تحولات فناوری، میتواند نقش مهمی در افزایش اعتماد عمومی، ارتقای کیفیت خدمات درمانی و تحقق حکمرانی مطلوب دادههای سلامت ایفا کند.
امیر باقریان وکیل دادگستری
متخصص دعاوی پزشکی
دبیر کمیسیون دپارتمان دیجیتال و فناوری هوشمندسازی باشگاه وکلا
